Nét Vẽ Xanh

Hội họa - Thế giới nội tâm của trẻ mù


    • Thuộc mục:
    • Cho con thấy tranh con vẽ
  • 0

Tiếng chuông báo hiệu giờ thi vẽ đã hết. Minh với nụ cười hồn nhiên  pha lẫn chút không hài lòng đi đến nộp bài và tâm sự với tôi rằng: em học toán rất “được”, sử dụng vi tính thành thạo, chơi được cả guitar và harmonica nhưng với em vẽ là môn khó nhất trên đời! Nhiều năm chơi với các em qua các hoạt động từ thiện và Nét Vẽ Xanh, tôi thấu hiểu và thông cảm những điều em nói.

Để vẽ được một tác phẩm hoàn chỉnh đó là một nỗ lực của cả thầy và trò. Thầy Cô bằng kinh nghiệm riêng và tình yêu thương đã truyền đến các em hình ảnh của các sự vật xung quanh, dạy em cách cảm thụ màu sắc và vẻ đẹp của thiên nhiên qua xúc giác… Từ đó bằng cảm xúc và cá tính riêng, mỗi em sẽ tạo cho mình một tác phẩm. Do có xúc giác tốt, các trẻ mù thường nói rằng nặn đất sét và chơi đàn dễ hơn vẽ. Cùng cách suy nghĩ đó, các em vẽ hình khối vật thể như căn nhà, con trâu… dễ dàng hơn vẽ phong cảnh. Để bù cho những khiếm khuyết về thị giác, các em thường tập trung rất cao khi vẽ với mong muốn cảm nhận, tưởng tượng từng nét vẽ, nhờ vậy nét sẽ khép kín và tạo nên hình ảnh mong muốn. Một thử thách rất lớn tiếp theo là việc phối màu và tô màu sao cho không bị bỏ sót. Khi vẽ nhiều, em dần dần thể hiện rõ tính cách của mình qua cách sử dụng màu sắc. Nhiều em có nét vẽ tình cảm và có hồn qua sử dụng màu sắc ấm áp. Một số em với nét vẽ dứt khoát, mạnh bạo thường sử dụng màu nóng.

Bài dự thi của các em mù thường rất khó hiểu như tranh lập thể (cubism). Nét vẽ của em nghiêng ngã, màu sắc không phong phú như tranh của trẻ bình thường. Sau sáng tạo lần thứ nhất một cách khó khăn, các em lại phải tưởng tượng thật nhiều để có thể cảm nhận được tác phẩm của chính mình. Các em rất thích được lắng nghe người xem bình luận về tranh của mình và luôn xem việc vẽ tranh là để cho người khác thưởng thức và để được… khen.

 

 

Tôi thật sự thích thú với những tác phẩm khó hiểu với kiểu phối màu “phá cách” của những em có cá tính đặc biệt. Khi vượt qua ngưỡng tâm lý khó khăn bước đầu về kỹ thuật, về áp lực cuộc thi, nét vẽ của em trở nên dứt khoát và tự tin. Lúc đó dường như em vẽ bằng cảm xúc chứ không mô tả một cảnh vật nào cả. Bỗng nhiên tôi thấy có nhiều nét tương đồng giữa họa sĩ vẽ tranh trừu tượng và những em này. Tôi tin rằng một số tác phẩm “khó hiểu” này có thể đạt được chuẩn mực của loại tranh trừu tượng và đã gây được xúc động nơi tôi. Tình cảm sâu đậm với các em có lúc đã đẩy sự tưởng tượng của tôi đi xa khiến tôi đắm chìm vào thế giới hội họa của các em. Các em đã bật cười khi Tôi bày tỏ cảm nhận của tôi về những tác phẩm của các em, khác xa ý tưởng của tác giả. Tôi đã mạn phép đặt lại tên tác phẩm theo cách sáng tạo của người xem tranh: “Khát vọng”, “Sau chiến tranh”, “Hồi ức về Mẹ”, “Ký ức tuổi thơ”, “Cuộc sống thế kỷ XXII”, “Trở về với thiên nhiên” hay “cải lương” hơn với tựa “Yêu là chết ở trong lòng”… Câu chuyện phê bình tranh đầy tiếng cười này luôn là một phần hấp dẫn bên lề cuộc thi giữa Tôi và các Em. Các em nói rằng tôi đã giúp các em thấy tranh của các em vẽ

May mắn hơn so với trẻ mù, các em lòa (trong y khoa gọi là trẻ khiếm thị) có thể nhận thức được sáng tối và cảm nhận một sự vật và màu sắc không rõ ràng. Các em này vẽ tranh dễ dàng hơn, tranh của các em có hồn hơn và phối màu hợp lý hơn. Tuy vậy cả hai nhóm trẻ mù và lòa (y khoa gọi là mù lòa- visually impaired) cũng vẫn xem hội họa là môn rất khó nhưng rất hấp dẫn. Hội họa dường như là một liệu pháp tâm lý giúp các em lấy lại thăng bằng trong các giác quan còn lại. Hội họa dường như là một cầu nối thế giới nội tâm và thế giới bên ngoài mà trẻ mù nào cũng muốn dùng nó để giãi bày.

Những năm sau này nhờ kỹ thuật vẽ nổi đã giúp cho các em đến với hội họa nhiều hơn, các em cảm nhận được tác phẩm của mình trọn vẹn hơn và màu sắc phong phú hơn. Đầu tiên các em vẽ sơ phác trên một loại giấy đặc biệt, giấy sau đó được đưa qua thiết bị “heater”, ngay lập tức nét vẽ được nổi lên. Cuối cùng các em dùng bút màu có mùi hương tiêu biểu cho từng loại trái cây để hoàn tất tác phẩm của mình.

Hội thi nvx thu hút ngày càng nhiều trẻ em mù lòa mặc dù đối với các em hội họa và thứ “khó nhất trên đời”. Điều gì hấp dẫn các em đến vậy? Năm nào Tôi cũng tự hỏi như vậy và tự nhủ rằng sẽ làm nhiều nhất để đạt được mục tiêu: “cho con thấy tranh con vẽ”.

Nguyễn Tuấn Huy

 


    Average:
  • Lần đọc
    (4371)
  • (0)
  • Permalink
Tiếp theo:Những trẻ em mù

Ý kiến (0)

  • rss
  • atom

Không có không có nhận xét được tìm thấy trong bài viết này.